Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2622:1995

Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2622:1995 là nền tảng quan trọng trong việc thiết kế và lắp đặt tại Việt Nam. Cùng LEO Asia tìm hiểu rõ hơn về những quy định và yêu cầu kỹ thuật của tiêu chuẩn này đối với hệ thống phòng cháy chữa cháy để đảm bảo an toàn cho công trình.

1. Phạm vi áp dụng của TCVN 2622:1995

Tiêu chuẩn TCVN 2622:1995 quy định các yêu cầu thiết kế hệ thống phòng cháy chữa cháy (PCCC) đối với nhà và công trình xây dựng dân dụng, công nghiệp và công trình công cộng nhằm bảo vệ con người, tài sản và môi trường. Tiêu chuẩn này đưa ra các hướng dẫn chi tiết về những tiêu chuẩn an toàn cần thiết để ngăn ngừa và kiểm soát các rủi ro liên quan đến cháy nổ, đảm bảo sự an toàn cho công trình trong các trường hợp khẩn cấp.

Phạm vi áp dụng của TCVN 2622:1995 bao gồm:

• Công trình dân dụng: Các công trình nhà ở, trường học, bệnh viện, khu vui chơi giải trí và các công trình công cộng khác.
• Công trình công nghiệp: Các nhà máy, xí nghiệp, khu công nghiệp, nơi có nguy cơ cháy nổ cao do sự hiện diện của các hóa chất, vật liệu dễ cháy hoặc quy trình sản xuất sinh nhiệt.
• Các công trình hạ tầng kỹ thuật: Những công trình phục vụ công cộng như nhà ga, bến xe, bến cảng, sân bay, và các công trình giao thông khác cũng nằm trong phạm vi áp dụng của tiêu chuẩn này.

Đối tượng cần tuân thủ tiêu chuẩn bao gồm tất cả các tổ chức, cá nhân tham gia vào quá trình thiết kế, xây dựng, quản lý và vận hành công trình có yêu cầu về phòng chống cháy nổ. Các nhà đầu tư, chủ thầu, nhà thầu phụ, kỹ sư thiết kế, và các tổ chức tư vấn về xây dựng phải đảm bảo rằng các công trình mà họ chịu trách nhiệm đều tuân thủ tiêu chuẩn TCVN 2622:1995 để giảm thiểu rủi ro về cháy nổ.

2. Tài liệu viện dẫn của TCVN 2622:1995

TCVN 2622:1995 không phải là tiêu chuẩn độc lập mà được xây dựng dựa trên sự tham khảo và liên hệ với nhiều tiêu chuẩn, quy chuẩn kỹ thuật và tài liệu hướng dẫn khác nhằm đảm bảo tính thống nhất và đồng bộ trong hệ thống quy chuẩn xây dựng quốc gia. Các tài liệu viện dẫn bao gồm:

1. TCVN 2622:1978 Phòng cháy chữa cháy cho nhà và công trình

2. TCVN 5303:1990 An toàn cháy

3. TCVN 4513:1988 Cấp nước bên trong

4. TCVN 5760:1993 Hệ thống chữa cháy, yêu cầu chung về thiết kế, lắp đặt và sử dụng

5. TCVN 5738: 1993. Hệ thống báo cháy

3. Thuật ngữ và định nghĩa trong TCVN 2622:1995

Các thuật ngữ quan trọng cần biết:

1.     Vật liệu cháy, dễ cháy (A. Combustible substance):Vật liệu dưới tác động của lửa hay nhiệt độ cao bốc cháy, cháy âm ỉ hay bị cacbon hóa và tiếp tục cháy âm ỉ hoặc cacbon hóa sau khi đã cách ly nguồn cháy.

2.     Vật liệu khó cháy (A. Uninflammable Substance): Vật liệu dưới tác động của lửa hay nhiệt độ cao thì bốc cháy, cháy âm ỉ và quá trình cacbon hóa có thể tiếp tục khi có nguồn nhiệt, duy trì trạng thái cháy ngầm. Sau khi được tách khỏi nguồn cháy, quá trình cháy hoặc cháy âm ỉ sẽ dừng lại..

3.     Vật liệu không cháy (A. Incombustible Substance):Vật liệu dưới tác động của lửa hay nhiệt độ cao không bốc cháy, không âm ỉ và không bị cacbon hóa.

4.     Tính chịu lửa (A. Fire resistance):Tính chất của cấu kiện và kết cấu xây dựng giữ được khả năng chịu lửa, cũng như khả năng chống lại sự hình thành các lỗ hổng và sự nung nóng đến nhiệt độ tối hạn và lan truyền ngọn lửa.

5.     Giới hạn chịu lửa (A. Fire resistance level):Thời gian (tính bằng giờ hoặc phút) từ khi bắt đầu thử chịu lửa theo tiêu chuẩn, các mẫu thử nghiệm được tiếp tục cho đến khi xuất hiện một trong các trạng thái giới hạn của kết cấu và cấu kiện..

6.     Bậc chịu lửa (A. Type of fire resisting construction of a building):Đặc trưng chịu lửa theo tiêu chuẩn của nhà và công trình được xác định qua giới hạn chịu lửa của các kết cấu xây dựng chính.

7.     Nhiệt độ bốc cháy (A. Inflammation temperature):Nhiệt độ thấp nhất của chất cháy, ở đó dưới tác động chất cháy sẽ bốc cháy với ngọn lửa và tiếp tục duy trì sau khi nguồn cháy đã được loại bỏ.

8.     Giới hạn nồng độ bốc cháy (A. Limited concentration of inflammation):Giới hạn tối thiểu hoặc tối đa của nồng độ chất cháy (hơi, khí, bụi cháy) trong hỗn hợp của nó với chất oxy hóa có thể bốc cháy khi có tác động của nguồn gây cháy.

9.     Giới hạn nhiệt độ bốc cháy (A. Limited temperature of inflammation): Giới hạn nhiệt độ dưới hoặc trên của chất cháy tương ứng với các giới hạn của nồng độ bốc cháy.

10.  Tốc độ lan truyền của đám cháy (Fire spreading speed): Là tốc độ mà ngọn lửa di chuyển theo phương ngang hoặc phương đứng trong một khoảng thời gian nhất định.

11.  Nguồn gây cháy ( Firing source Burning): Là nguồn cung cấp năng lượng (như nhiệt, điện, hóa chất) khiến vật liệu bắt lửa và gây ra đám cháy.

12.  Sự cháy (Burning) : Là một quá trình hóa học, trong đó một chất kết hợp với oxy, giải phóng nhiệt và ánh sáng.

13.  Ngọn lửa (Flame): Là phần vật chất đang cháy, thường ở thể khí hoặc dạng hạt nhỏ li ti, phát sáng và tỏa nhiệt.

14.   Tia lửa ( Spark): Là các hạt vật chất nhỏ, nóng sáng, được tạo ra từ quá trình cháy hoặc phóng điện.

15.  Sự nung sáng (Incandescence): Là trạng thái của vật liệu khi được đốt nóng đến nhiệt độ cao, phát sáng mà không chuyển sang thể khí.

16.  Sự cháy âm ỉ (Smolder) : Là quá trình cháy không tạo thành ngọn lửa rõ rệt, thường xảy ra với các chất rắn hữu cơ khi thiếu oxy, tạo ra nhiều khói.

17.  Sự cacbon hóa (Carbonization): Là quá trình tạo thành than (carbon) và tro do sự phân hủy nhiệt hoặc cháy không hoàn toàn các chất hữu cơ.

18.  Sự đốt cháy (Combustion): Là quá trình đốt cháy có kiểm soát, được thực hiện một cách có chủ đích.

19.  Đám cháy (Fire): Là sự cháy lan rộng, mất kiểm soát, gây nguy hiểm đến tính mạng, tài sản và môi trường.

20.  Nguyên nhân gây ra đám cháy (Fire cause): Là yếu tố hoặc điều kiện trực tiếp dẫn đến sự bắt đầu của đám cháy.

21.  Nguy cơ cháy (Threat of fire): Là tình trạng có khả năng xảy ra cháy, thường liên quan đến các chất dễ cháy, nguồn nhiệt và điều kiện môi trường thuận lợi cho cháy.

22.  Nguy hiểm cháy (Fire hazard): Là khả năng phát sinh và phát triển đám cháy trong điều kiện cụ thể, bao gồm cả các chất dễ cháy, nguồn nhiệt và các yếu tố khác có thể làm tăng nguy cơ cháy.

23.  An toàn cháy (Fire safety): Là tình trạng đảm bảo không có cháy xảy ra hoặc hạn chế thiệt hại khi có cháy xảy ra, thông qua các biện pháp kỹ thuật, tổ chức và quản lý.

24.  Sự thoát nạn (Evacuation) : Là hành động di chuyển người khỏi khu vực nguy hiểm đến nơi an toàn khi có cháy.

25.  Kế hoạch thoát nạn(Evacuation plan): Là văn bản hướng dẫn chi tiết các hành động cần thực hiện khi xảy ra cháy, bao gồm các lối thoát, nhiệm vụ của từng người.

26.  Hệ thống phòng cháy (Fire prevention System): Là tổng hợp các biện pháp, thiết bị và hệ thống nhằm ngăn ngừa, phát hiện và dập tắt đám cháy.

27.  Hệ thống chống cháy (Fire protection system): Là tổng hợp các biện pháp, thiết bị và hệ thống nhằm ngăn ngừa, phát hiện và dập tắt đám cháy, bảo vệ tính mạng và tài sản.

28.  Chữa cháy (Fire fighting opetations): Là hoạt động sử dụng các phương tiện và chất chữa cháy để dập tắt đám cháy, ngăn chặn sự lan rộng của lửa.

29.  Chất dập cháy ( Fire extinguishing agent): Là các chất có khả năng làm giảm nhiệt độ, cô lập chất cháy hoặc làm loãng hỗn hợp cháy, từ đó dập tắt đám cháy.

30.  Cung cấp nước chữa cháy (Fire fighting water supply): Là việc cung cấp nước cho các hoạt động chữa cháy, bao gồm việc xây dựng hệ thống đường ống, bể chứa nước, …

31.  Phương pháp chữa cháy (Method of fire fighting) : Là các cách thức, kỹ thuật sử dụng các chất dập cháy và các thiết bị chữa cháy để dập tắt đám cháy.

32.  Dập tắt hoàn toàn (Fire liquidation): Là quá trình loại bỏ hoàn toàn đám cháy, đảm bảo không còn nguy cơ cháy trở lại.

4. Quy định chung của TCVN 2622:1995

TCVN 2622:1995 đưa ra các quy định tổng quát và yêu cầu chung đối với thiết kế hệ thống phòng cháy và chữa cháy trong nhà và công trình, bao gồm:

• Quy định về thiết kế hệ thống PCCC: Mọi công trình xây dựng phải có hệ thống PCCC phù hợp với tính chất và quy mô của công trình đó. Hệ thống PCCC phải đảm bảo khả năng ngăn ngừa cháy nổ, phát hiện cháy và xử lý cháy một cách hiệu quả, đồng thời không gây cản trở cho hoạt động thường ngày trong công trình.
• Yêu cầu về bố trí lối thoát hiểm và thoát nạn: Lối thoát hiểm cần được bố trí tại các vị trí dễ tiếp cận và không có vật cản. Hành lang và cầu thang thoát hiểm cần đảm bảo khả năng chịu lực, chịu nhiệt và có đủ không gian để phục vụ công tác cứu nạn.
• Ngăn cháy và ngăn cháy lan: Công trình cần được chia thành các khu vực cháy độc lập, sử dụng các vật liệu chịu lửa để ngăn ngừa nguy cơ cháy lan. Các hệ thống ngăn cháy lan, như cửa chống cháy, tường chống cháy, và hệ thống thông gió phải được thiết kế sao cho có thể cách ly khu vực cháy một cách hiệu quả.
• Hệ thống báo cháy: Mỗi công trình phải có hệ thống báo cháy tự động để phát hiện và cảnh báo kịp thời khi có dấu hiệu cháy. Hệ thống báo cháy cần được lắp đặt tại các khu vực dễ xảy ra cháy và được kiểm tra định kỳ để đảm bảo hoạt động tốt.
• Hệ thống chữa cháy tự động: Đối với các công trình lớn và công trình có nguy cơ cháy nổ cao, cần lắp đặt hệ thống chữa cháy tự động như vòi phun nước, hệ thống chữa cháy bằng khí hoặc bọt. Các hệ thống này phải được thiết kế để có thể tự động kích hoạt khi xảy ra cháy và đảm bảo độ tin cậy cao.
• Hướng dẫn sơ tán: Các công trình phải có hướng dẫn sơ tán rõ ràng, bố trí biển báo và đèn chỉ dẫn để người dân và nhân viên cứu hộ có thể dễ dàng tìm đường thoát hiểm. Trong trường hợp khẩn cấp, việc sơ tán phải được tiến hành nhanh chóng và có kế hoạch nhằm đảm bảo an toàn cho người dân.

Những quy định chung này giúp đảm bảo rằng các công trình được thiết kế, xây dựng và vận hành một cách an toàn, giảm thiểu tối đa rủi ro về cháy nổ, và bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của con người

Xem đầy đủ tại đây: >> Tiêu chuẩn Việt Nam TCVN 2622:1995 <<

Tiêu chuẩn TCVN 2622:1995 đóng vai trò quan trọng trong việc thiết kế hệ thống phòng cháy chữa cháy, giúp đảm bảo an toàn tối ưu cho các công trình tại Việt Nam. Công ty TNHH LEO Asia tự hào là đối tác tin cậy, luôn tuân thủ nghiêm ngặt tiêu chuẩn này để mang đến giải pháp PCCC chất lượng và hiệu quả.